Arazimdeki doğal su kaynağı ayrıca alınacaksa taşınmaz bedelinden ayrı nasıl değerlendirilir?

Kaynağın ekonomik katkısı ayrı açıklanabilir; ancak bu, arazi bedeline her durumda ikinci bir tam kaynak bedeli ekleneceği anlamına gelmez. Önce idarenin kaynakla birlikte arazi mülkiyetini mi, yalnız su kullanma hakkını mı edindiğini belirleyin. Doğal kaynak arazinin bütünleyici parçasıdır; başkasının arazisindeki kaynak üzerinde kullanım hakkı ise irtifak olarak kurulabilir. Yeraltı suyunu arazi sahibinin özel mülkü sayarak hesap yapmak doğru değildir.

Bedel raporu suyun hukuken ve fiilen nasıl kullanılabildiğini, sürekliliğini, miktarını ve mevcut kullanımdaki net ekonomik katkısını açıklamalıdır. Kamulaştırma Kanunu, arazi veya kaynağın bulunduğu yerdeki koşullarda olduğu gibi kullanıldığında sağlayacağı net geliri dikkate alır. Henüz kurulmamış şişeleme tesisi veya izin alınmamış ticari işletme üzerinden gelecekteki kârı kesin gelir gibi yazmayın.

Arazi sulu tarım geliri üzerinden değerlenmişse, o geliri sağlayan su katkısının ayrıca tekrar eklenip eklenmediğini kontrol edin. Kaynak üzerindeki irtifakta ise alınan suyun satış fiyatından çok, kurulan hak nedeniyle taşınmaz veya kaynakta meydana gelen değer düşüşü incelenir. Debi ve mevsim ölçümlerini, kullanım hakkı belgelerini, mevcut tesisleri ve giderleri raporla eşleştirin; arazi, kaynak katkısı ve varsa tesis hesabının birbirini tekrar etmeyen kalemler olarak açıklanmasını isteyin.