Kamulaştırmada aldığım tutarın tamamı mı yoksa kazancım mı gelir vergisine konu olur?

Gelir vergisi yönünden vergiye konu olabilecek tutar, kamulaştırmada elinize geçen paranın otomatik olarak tamamı değil, uygulanacak kurallara göre belirlenen kazançtır. Ancak her kamulaştırma kazancı da mutlaka vergiye tabi değildir. Önce taşınmazın kişisel malvarlığınıza mı yoksa ticari işletmeye mi ait olduğunu, nasıl ve ne zaman edinildiğini ayırın.

Kişisel taşınmazlarda kamulaştırma da “elden çıkarma” sayılır. Bedel karşılığı edinilen taşınmazın beş yıl içinde elden çıkarılması değer artışı kazancı yönünden incelenir; karşılıksız edinilmiş kişisel taşınmazlar bu kapsamın dışındadır. Beş yıllık süreyi geçmiş kişisel taşınmazla ticari işletmeye dâhil taşınmazı aynı vergisizlik kuralına bağlamayın.

Değer artışı kazancı hesabında alınan para ve diğer karşılıklardan, elden çıkarılan taşınmazın maliyeti ile devir nedeniyle yapılıp sizin üzerinizde kalan, kanunen indirilebilen giderler, vergi ve harçlar düşülür. Koşulları varsa maliyet endekslenir; bu güncellemede endeks artışının en az yüzde on olması şartı vardır. Bulunan safi kazanç için ilgili yılın istisnası ve beyan koşulları ayrıca kontrol edilir. Eski bir internet örneğindeki istisna tutarını ödeme yılınıza doğrudan taşımayın.

Edinim ve maliyet belgelerini, kamulaştırma anlaşması veya mahkeme kararını, devir ve ödeme tarihlerini gösteren kayıtları vergi dairesine veya mali müşavire sunun. Hangi giderin neden indirildiği ve kalan kazancın hangi döneme ait olduğu açık bir hesapla gösterilsin. Bedel yanında faiz veya banka getirisi de varsa bunları ayrı dökün; tek havale yapılması bütün kalemleri taşınmazın aynı tür kazancı yapmaz. Ticari işletmeye dâhil kıymetlerde ticari kazanç ve kayıt kuralları ayrıca uygulanır; zirai veya mesleki faaliyette kullanılan taşınmazın özel durumunu da belirletin.