Islah imarında payım arazi yerine paraya çevrilip lehime ipotek yazılmış; bu kayıt beni yeni parselin ortağı mı yoksa bedel alacaklısı mı yapıyor?

Payınız gerçekten bedele dönüştürülmüş ve karşılığını güvenceye almak için lehinize ipotek kurulmuşsa, bu ipotek tek başına sizi yeni parselin ortağı yapmaz. O kayıt, bir alacak için taşınmaz üzerinde güvence sağlar. Yeni parselde ayrıca mülkiyet payınız bulunup bulunmadığı ise tapunun malik hanesinden ve uygulama belgelerinden anlaşılır.

Eski payınızı, dağıtım cetvelini, bedele dönüştürme kararını ve yeni tapuyu birlikte okuyun. Hangi bölümün arazi olarak verildiği, hangi bölümün paraya çevrildiği; ipoteğin alacaklısı, yüklediği taşınmaz ve güvence tutarı ayrı gösterilsin. Aynı uygulamada bir miktar mülkiyet payı korunmuş, başka miktar bedele çevrilmiş olabilir. Bu yüzden yalnız “lehime ipotek var” sözünden bütün eski payınızın sona erdiği veya yeni parselin tamamına ortak olduğunuz sonucu çıkarılamaz.

Bedelin düşük belirlenmesiyle tapuda ortak olarak görünmemeniz farklı sorunlardır. Islah imar uygulamasında bedele dönüştürülen payın karşılığının artırılması yargısal incelemeye konu olabilir; fakat bu, ipoteğin kendiliğinden mülkiyet payına çevrilmesi demek değildir. Değerleme tarihi, uygulanmış eski kanun ve geçiş hükümleri de önem taşır; bugünkü parsel değerini doğrudan ipotek tutarıyla karşılaştırıp kesin alacak hesabı yapmayın.

Uygulamayı yapan idareden bedele dönüştürme ve ipotek tesisinin dayanağını, tapudan güncel kayıt ve işlem belgelerini isteyin. Alacağın ödendiği söyleniyorsa ödeme kaydını da karşılaştırın. İddianız kayıt hatası mı, uygulamanın hukuka aykırılığı mı, yoksa eksik bedel mi, bunu belirleyerek uygun başvuruyu inceletin; her durumda aynı kişiye karşı aynı davanın açılacağı varsayılmamalıdır.